Pieczarka okazała

Agaricus augustus

Nazywany też: pieczarka olbrzymia

Jadalny

Pieczarka okazała (Agaricus augustus)
Fot. George Chernilevsky, Public domain, Wikimedia Commons

Największa leśna pieczarka o brązowo łuseczkowatym kapeluszu i zapachu gorzkich migdałów; jadalna, ale gromadzi kadm.

Zachowaj ostrożność

Bywa mylona z trującą pieczarką szarołuskową, która ma szarobrązowe do szaroczarnych łuseczki i pachnie atramentem. Odrzucaj pieczarki o zapachu fenolu lub atramentu.

Co robić przy podejrzeniu zatrucia

Opis

Okazała pieczarka o kapeluszu do 25 cm, pokrytym rdzawo- do czerwonobrązowych łuseczkami na jasnoochrowym tle. Ma duży, zwisający pierścień, kosmaty trzon pod pierścieniem i wyraźny zapach gorzkich migdałów lub anyżu. Rośnie w lasach iglastych, zwłaszcza w świerczynach, rzadziej w liściastych i w parkach.

Jak rozpoznać

  • Kapelusz 10–25 cm, początkowo niemal kulisty, potem płaski, pokryty przylegającymi, rdzawobrązowymi łuseczkami na jasnoochrowym tle; po potarciu żółknie.
  • Blaszki wolne, gęste, u młodych białawe do szaroróżowych, potem łososiowe, w końcu czekoladowobrązowe.
  • Trzon 10–20 cm, 2–4 cm grubości, biały do żółtawego, pod pierścieniem kosmato łuseczkowaty, z dużym, zwisającym pierścieniem; u nasady bulwa, często ukryta w ziemi, bez pochwy. Wykop cały trzon.
  • Miąższ biały, po przekrojeniu żółtawordzawy; zapach gorzkich migdałów lub anyżu.

Kiedy i gdzie szukać

Sezon: od czerwca do października, najwięcej od sierpnia do września.

  • Lasy iglaste
  • Lasy mieszane
  • Parki i ogrody
  • Blaszki

Lasy iglaste, zwłaszcza pod świerkami, mieszane i liściaste, młodniki, parki i ogrody, na glebach piaszczystych i wapiennych.

W kalendarzu grzybiarza: sierpień, wrzesień.

W kuchni

Gromadzi kadm, zwłaszcza w blaszkach, więc jedz ją okazjonalnie i nie zbieraj przy drogach. Zawsze smaż lub duś, nigdy na surowo; za pierwszym razem zjedz niewielką porcję, bo u części osób wywołuje dolegliwości.

Uwaga na sobowtóry

  • Pieczarka szarołuskowaTrujący

    Jak odróżnić: Pieczarka szarołuskowa jest mniejsza, ma szarobrązowe do szaroczarnych łuseczki bez rdzawego odcienia, gładki trzon pod pierścieniem i pachnie atramentem lub fenolem. Jest trująca.

  • Pieczarka karbolowaTrujący

    Jak odróżnić: Pieczarka karbolowa ma biały kapelusz bez brązowych łusek, a przekrojona podstawa trzonu natychmiast jaskrawo żółknie. Jest trująca.

  • Pieczarka zaroślowaJadalny

    Jak odróżnić: Pieczarka zaroślowa jest mniejsza, biała i jedwabista, bez brązowych łusek, z płaską bulwką u nasady.