Muchomor twardawy
Amanita excelsa
Nazywany też: muchomor szary
Niejadalny
Masywny, szarobrązowy muchomor; według części źródeł jadalny, ale nie zbieraj go, bo przypomina silnie trującego plamistego.
Nie zbieraj: muchomora twardawego łatwo pomylić z silnie trującym muchomorem plamistym, a różnice, czyli prążkowanie pierścienia i kształt bulwy, bywają zatarte. Górska forma muchomora plamistego też ma gładki brzeg kapelusza, a oba gatunki mogą pachnieć rzodkwią.
Opis
Okazały muchomor o szarobrązowym kapeluszu z szarymi, mączystymi łatkami, które deszcz łatwo zmywa. Ma pierścień wyraźnie prążkowany z wierzchu i dużą, korzeniasto zwężoną bulwę bez odstającego brzegu. Częsty, zwłaszcza na pogórzu, w lasach świerkowych i mieszanych.
Jak rozpoznać
- Kapelusz 5–15 cm, szary, szarooliwkowy do szarobrązowego, z szarymi, mączystymi łatkami; brzeg gładki lub słabo prążkowany.
- Blaszki białe, gęste, wolne.
- Trzon 6–15 cm, 2–3 cm grubości, białawy, z dużym pierścieniem silnie prążkowanym z wierzchu; u nasady bulwa do 4,5 cm, korzeniasto zwężona ku dołowi, bez pochwy, z szarymi strefami łuseczek. Wykop cały trzon.
- Miąższ biały, pod skórką kapelusza szarawy, nie czerwienieje; zapach ziemisty lub rzodkiewkowy.
Kiedy i gdzie szukać
Sezon: od czerwca do października, najwięcej od lipca do sierpnia.
Lasy iglaste i mieszane, zwłaszcza pod świerkami na pogórzu, rzadziej lasy liściaste z bukiem i dębem, na wilgotnych, kwaśnych glebach.
Uwaga na sobowtóry
Muchomor plamistyTrującyJak odróżnić: Muchomor plamisty ma drobne, czysto białe łatki, pierścień gładki z wierzchu i małą, zaokrągloną od spodu bulwę z odstającym brzegiem i wałeczkami. Jest silnie trujący.
Muchomor czerwieniejącyNiejadalnyJak odróżnić: Muchomor czerwieniejący ma różowobrązowy kapelusz, a jego miąższ w podstawie trzonu i w otworach po larwach czerwienieje.
Muchomor porfirowyTrującyJak odróżnić: Muchomor porfirowy jest smuklejszy, ma fioletowawy odcień, pierścień bez prążków i kulistą bulwę z odstającym brzegiem pochwy.