Dzwonkówka tarczowata

Entoloma clypeatum

Nazywany też: wieruszka tarczowata

Niejadalny

Dzwonkówka tarczowata (Entoloma clypeatum)
Fot. Gerhard Koller (Gerhard) / Mushroom Observer, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons

Wiosenna, szarobrązowa dzwonkówka spod głogów, tarniny i drzew owocowych; łatwo ją pomylić z trującymi dzwonkówkami.

Zachowaj ostrożność

Nie zbieraj jej do jedzenia: na surowo jest trująca, opisano też zatrucia po jej spożyciu, a podobne dzwonkówki wywołują ciężkie zatrucia.

Co robić przy podejrzeniu zatrucia

Opis

Grzyb o szarobrązowym, higrofanicznym kapeluszu z garbkiem i blaszkach, które z wiekiem różowieją. Rośnie od kwietnia do czerwca, czasem do lipca, pod drzewami i krzewami różowatymi, w sadach, ogrodach, żywopłotach i na skrajach lasów. Część źródeł uznaje ją za jadalną po ugotowaniu, ale na surowo jest trująca, a odróżnienie od trujących dzwonkówek bywa trudne.

Jak rozpoznać

  • Kapelusz 3–12 cm, szarobrązowy, w wilgoci ciemniejszy, po wyschnięciu jaśniejszy, z garbkiem i ciemniejszymi, promienistymi włókienkami.
  • Blaszki wycięte lub przyrośnięte, białawe do bladoszarych, potem różowe do brudnoróżowobrązowych; wysyp zarodników różowy.
  • Trzon 4–12 cm, białawy, pokryty szarobrązowymi, jedwabistymi włókienkami, często skręcony.
  • Miąższ biały, o zapachu mąki lub ogórka.

Kiedy i gdzie szukać

Sezon: od kwietnia do lipca, najwięcej w maju.

  • Parki i ogrody
  • Lasy liściaste
  • Łąki i polany
  • Blaszki

Pod głogami, tarniną, śliwami, jabłoniami, wiśniami i jarzębami: sady, ogrody, żywopłoty, zarośla i skraje lasów.

W kalendarzu grzybiarza: maj.

Uwaga na sobowtóry

  • Strzępiak ceglastyŚmiertelnie trujący

    Jak odróżnić: Strzępiak ceglasty ma jasny, promieniście pękający kapelusz, czerwienieje z wiekiem i po uszkodzeniu i ma brązowy wysyp zarodników.

  • Dzwonkówka trującaTrujący

    Jak odróżnić: Dzwonkówka trująca nie jest higrofaniczna, ma za młodu żółtawe blaszki, zgrubiałą nasadę trzonu i rośnie głównie latem i jesienią w lasach liściastych.

  • Dzwonkówka wiosennaTrujący

    Jak odróżnić: Dzwonkówka wiosenna jest mniejsza, ciemnobrązowa, nie pachnie mąką i rośnie pod drzewami iglastymi i na wrzosowiskach.

  • Dzwonkówka szaraTrujący

    Jak odróżnić: Dzwonkówka szara rośnie latem i jesienią w lasach liściastych i ma cienki, kruchy, pusty trzon.

  • Majówka wiosennaJadalny

    Jak odróżnić: Majówka ma biały do kremowego kapelusz, blaszki zawsze białawe i biały wysyp zarodników.