Majówka wiosenna
Calocybe gambosa
Nazywany też: gęśnica wiosenna, gąska wiosenna, majówka
Jadalny
.jpg){kind=link}
Wiosenny, biały i mięsisty grzyb o silnym zapachu świeżej mąki, rosnący w trawie i na skrajach lasów.
Już w maju w tych samych miejscach może rosnąć śmiertelnie trujący strzępiak ceglasty, a wiosną także trujące dzwonkówki, które też pachną mąką. Przed zjedzeniem zrób wysyp zarodników: u majówki jest biały, u strzępiaka brązowy, a u dzwonkówek różowy. Biały wysyp dają też muchomory, więc sprawdź, czy trzon nie ma pierścienia ani pochwy u nasady.
Opis
Krępy grzyb o białym do kremowego kapeluszu, bardzo gęstych, białawych blaszkach i grubym trzonie. Pojawia się od kwietnia do czerwca na łąkach, w zaroślach, sadach, parkach i na skrajach widnych lasów liściastych, zwykle na glebach obojętnych lub wapiennych, często w łukach i kręgach. W tym samym czasie i w tych samych miejscach rosną śmiertelnie trujący strzępiak ceglasty i trujące dzwonkówki, więc każdy okaz trzeba sprawdzić.
Jak rozpoznać
- Kapelusz 4–12 cm, biały, kremowy lub żółtawy, gruby, matowy, z długo podwiniętym brzegiem.
- Blaszki bardzo gęste, wąskie, białe do kremowych, nigdy różowe ani brązowe; wysyp zarodników biały.
- Trzon 3–8 cm, gruby (1–4 cm), biały, pełny.
- Miąższ biały, gruby, jędrny, nie zmienia barwy, o silnym zapachu świeżej mąki lub ogórka.
Kiedy i gdzie szukać
Sezon: od kwietnia do czerwca, najwięcej od maja do czerwca.
Łąki, pastwiska, pobocza, skraje i widne miejsca lasów liściastych, zarośla, sady i parki, zwykle na glebach obojętnych lub wapiennych.
W kuchni
Smaż lub duś, zawsze dokładnie, nigdy nie jedz na surowo. Ma wyraźny, mączny smak, który nie każdemu odpowiada.
Uwaga na sobowtóry
Strzępiak ceglastyŚmiertelnie trującyJak odróżnić: Strzępiak ceglasty ma stożkowaty, promieniście włóknisty i pękający kapelusz, czerwienieje po uszkodzeniu, ma brązowiejące blaszki, brązowy wysyp zarodników i nie pachnie mąką.
Dzwonkówka trującaTrującyJak odróżnić: Dzwonkówka trująca ma blaszki długo żółtawe, potem łososioworóżowe, i różowy wysyp zarodników; rośnie głównie latem i jesienią, ale bywa już w maju.
Dzwonkówka tarczowataNiejadalnyJak odróżnić: Dzwonkówka tarczowata ma szarobrązowy, higrofaniczny kapelusz z garbkiem, różowiejące blaszki, różowy wysyp zarodników i rośnie pod głogami, tarniną i drzewami owocowymi.