Lejkówka buławotrzonowa
Ampulloclitocybe clavipes
Nazywany też: białolejkówka buławotrzonowa
Trujący
.JPG){kind=link}
Szarobrązowa lejkówka z buławowato zgrubiałym trzonem; trująca, zwłaszcza w połączeniu z alkoholem.
Z alkoholem wywołuje reakcję podobną do działania disulfiramu: kilka minut po wypiciu pojawiają się zaczerwienienie twarzy, uczucie gorąca, pulsowanie w głowie, kołatanie serca, zawroty głowy i duszność. W opisanym w literaturze przypadku reakcję wywołał alkohol wypity kilka godzin po posiłku, a potem także alkohol wypity następnego dnia. Nie zbieraj jej do jedzenia; jeśli ją zjadłeś, nie pij alkoholu przez kilka dni, a przy objawach od razu dzwoń pod 112 albo jedź na SOR; jeśli nie masz pewności, jaki grzyb zjadłeś, zgłoś się także bez objawów.
Opis
Kapelusz jest szarobrązowy do oliwkowobrązowego, blaszki kremowe i silnie zbiegające, a trzon u dołu wyraźnie zgrubiały i gąbczasty. Rośnie od lata do późnej jesieni głównie w lasach iglastych, pod sosnami i świerkami na kwaśnych glebach. Zawiera związki, które razem z alkoholem wywołują reakcję podobną do działania leku odwykowego.
Jak rozpoznać
- Kapelusz 3–8 cm, szarobrązowy do oliwkowobrązowego, z jaśniejszym brzegiem i tępym garbkiem, potem lejkowaty.
- Blaszki silnie zbiegające, kremowe do bladożółtych; wysyp zarodników biały.
- Trzon 3–8 cm, u dołu maczugowato zgrubiały (do 3–4 cm), miękki i gąbczasty.
- Miąższ biały, miękki, wodnisty, o słabym, przyjemnym zapachu przypominającym migdały.
Kiedy i gdzie szukać
Sezon: od lipca do listopada, najwięcej od września do października.
Głównie lasy iglaste i mieszane, pod sosnami i świerkami na kwaśnych, piaszczystych glebach; rzadziej lasy liściaste.
W kalendarzu grzybiarza: wrzesień, październik.
Uwaga na sobowtóry
Lejkówka szarawaTrującyJak odróżnić: Lejkówka szarawa jest większa, ma szary kapelusz, za młodu z białawym nalotem, gęstsze, krótko zbiegające blaszki i jędrny trzon, u nasady zgrubiały, ale nie gąbczasty.
Lejkówka żółtobrązowaJadalnyJak odróżnić: Lejkówka żółtobrązowa ma jaśniejszy, płowy kapelusz, bardzo gęste blaszki i cienki, twardy trzon bez gąbczastej buławy.