Lakówka ametystowa
Laccaria amethystina
Jadalny
.JPG){kind=link}
Mała, cała fioletowa lakówka, w suchą pogodę blednąca; jadalna, ale ma trujące fioletowe sobowtóry.
Można ją pomylić z trującą grzybówką czystą, która pachnie rzodkwią, i z liliowymi strzępiakami, które mają brązowiejące blaszki i brązowy wysyp zarodników. Zbieraj tylko okazy o grubych, rzadkich, fioletowych blaszkach i bez zapachu rzodkwi.
Opis
Drobny grzyb, w wilgoci intensywnie ametystowy, po wyschnięciu bladoliliowy. Ma grube, rzadkie, fioletowe blaszki i smukły, twardy, włóknisty trzon. Rośnie od lata do jesieni w lasach liściastych i iglastych, najczęściej pod bukami.
Jak rozpoznać
- Kapelusz 2–6 cm, w wilgoci głęboko fioletowy, w suchości bladoliliowy do białawego, wypukły, potem płaski z wgłębieniem.
- Blaszki grube, woskowate, rzadkie, fioletowe, dłużej niż kapelusz zachowują barwę; wysyp zarodników biały.
- Trzon 4–10 cm, cienki (0,3–0,8 cm), twardy, włóknisty, często skręcony, fioletowy.
- Miąższ cienki, liliowawy, bez wyraźnego zapachu.
Kiedy i gdzie szukać
Sezon: od czerwca do listopada, najwięcej od września do października.
Lasy liściaste i iglaste, zwłaszcza pod bukami; w wilgotnej ściółce i mchu.
W kalendarzu grzybiarza: wrzesień, październik.
W kuchni
Jadalne są kapelusze, trzony są twarde; zawsze je gotuj lub smaż i jedz w małych ilościach. Gromadzi arsen z gleby, więc nie zbieraj jej przy drogach, hałdach i zakładach przemysłowych.
Uwaga na sobowtóry
Strzępiak ziemistoblaszkowyTrującyJak odróżnić: Liliowe strzępiaki mają jedwabisty, stożkowaty kapelusz z garbkiem, blaszki z wiekiem gliniastobrązowe, brązowy wysyp zarodników i ziemisty zapach.
Grzybówka czystaTrującyJak odróżnić: Grzybówka czysta ma kruchy, pusty trzon, cieńsze, gęstsze i bledsze blaszki oraz wyraźny zapach rzodkwi.
Gąsówka fioletowawaJadalnyJak odróżnić: Gąsówka fioletowawa jest znacznie większa i mięsista, ma gęste blaszki i bladoróżowy wysyp zarodników.