Koźlarz czerwony
Leccinum aurantiacum
Nazywany też: osak, czerwony kozak, koźlarz dębowy
Warunkowo jadalny
Efektowny grzyb o pomarańczowoczerwonym kapeluszu, rosnący pod osikami; jadalny tylko po dokładnej obróbce.
Surowy lub niedogotowany może wywołać wymioty, dlatego jest jadalny dopiero po co najmniej 15–20 minutach smażenia lub gotowania.
Opis
Okazały grzyb rurkowy, łatwy do rozpoznania po intensywnie pomarańczowym kapeluszu i łuseczkach na trzonie. Jego miąższ po przekrojeniu ciemnieje. To cecha typowa i niegroźna.
Jak rozpoznać
- Kapelusz 5–20 cm, pomarańczowy do ceglastoczerwonego, z wystającą na brzegu skórką.
- Rurki białawe do szarawych.
- Trzon wysoki, biały, pokryty łuseczkami, początkowo białawymi, z wiekiem rdzawymi do czerwonobrązowych, nigdy czarnymi.
- Miąższ biały, po przekrojeniu szarzeje, fioletowieje, a potem czernieje.
Kiedy i gdzie szukać
Sezon: od czerwca do października, najwięcej od sierpnia do września.
Lasy liściaste i mieszane, zarośla i skraje lasów, najczęściej pod osiką, rzadziej pod dębami i innymi drzewami liściastymi.
W kuchni
Podczas obróbki ciemnieje, to normalne; dodatek octu ogranicza czernienie. Dobry do sosów i marynat. Smaż lub gotuj co najmniej 15–20 minut, bo niedogotowany może wywołać wymioty.
Uwaga na sobowtóry
Koźlarz pomarańczowożółtyWarunkowo jadalnyJak odróżnić: Koźlarz pomarańczowożółty rośnie pod brzozami, ma jaśniejszy, pomarańczowożółty kapelusz i trzon pokryty czarnymi łuseczkami już u młodych owocników. Też wymaga dokładnej obróbki termicznej.
Koźlarz babkaJadalnyJak odróżnić: Koźlarz babka ma szarobrązowy kapelusz i rośnie pod brzozami. Też jest jadalny.