Klejek czerwonawy

Chroogomphus rutilus

Nazywany też: klejówka mała, klejek lepki

Jadalny

Klejek czerwonawy (Chroogomphus rutilus)
Fot. Alberto Vasquez, CC BY-SA 2.5, Wikimedia Commons

Miedzianoczerwony grzyb spod sosen o zbiegających blaszkach; jadalny, ale bywa mylony z zasłonakami.

Zachowaj ostrożność

Pomyłka ze śmiertelnie trującymi zasłonakami rudym lub rudawym grozi trwałym uszkodzeniem nerek. Zasłonaki mają suchy kapelusz, blaszki niezbiegające i rdzawobrązowy wysyp zarodników; w razie wątpliwości nie zbieraj.

Co robić przy podejrzeniu zatrucia

Opis

Grzyb o miedzianobrązowym, w wilgotną pogodę śluzowatym kapeluszu i grubych, daleko zbiegających blaszkach. Rośnie na ziemi pod sosnami. Jest jadalny, ale niedoświadczeni grzybiarze mogą go pomylić ze śmiertelnie trującymi zasłonakami rudym i rudawym.

Jak rozpoznać

  • Kapelusz 4–12 cm, miedzianobrązowy do czerwonobrązowego, wilgotny silnie śluzowaty, suchy błyszczący, często z ostrym garbkiem.
  • Blaszki rzadkie, grube, daleko zbiegające, najpierw szarooliwkowe, potem purpurowoczarne.
  • Trzon 6–12 cm, wysmukły, miedzianopomarańczowy, u nasady chromowożółty, z delikatną strefą pierścieniową.
  • Miąższ pomarańczowawy do winnoczerwonego, u nasady trzonu żółty; wysyp zarodników oliwkowoczarny.

Kiedy i gdzie szukać

Sezon: od lipca do listopada, najwięcej od września do października.

  • Lasy iglaste
  • Lasy mieszane
  • Blaszki

Na ziemi w borach sosnowych i lasach mieszanych z sosną, rzadziej pod świerkami i jodłami, w górach także pod kosodrzewiną.

W kalendarzu grzybiarza: wrzesień, październik.

W kuchni

Gotuj lub smaż; po podgrzaniu miąższ barwi się na miedzianoczerwono, co jest normalne. Zbieraj tylko okazy z daleko zbiegającymi, ciemniejącymi blaszkami.

Uwaga na sobowtóry

  • Zasłonak rudawyŚmiertelnie trujący

    Jak odróżnić: Zasłonak rudawy ma suchy, matowy, delikatnie łuseczkowaty kapelusz, rdzawobrązowe blaszki przyrośnięte do trzonu (nie zbiegające), żółte opaski na trzonie i rdzawobrązowy wysyp zarodników.

  • Zasłonak rudyŚmiertelnie trujący

    Jak odróżnić: Zasłonak rudy ma suchy, matowy kapelusz, rzadkie, pomarańczowordzawe blaszki przyrośnięte do trzonu i rdzawobrązowy wysyp zarodników; rośnie pod dębami i bukami.

  • Zasłonak cynamonowyTrujący

    Jak odróżnić: Zasłonak cynamonowy jest drobniejszy, ma żółtopomarańczowe, potem cynamonowe blaszki, suchy kapelusz i rdzawobrązowy wysyp zarodników.

  • Klejówka świerkowaJadalny

    Jak odróżnić: Klejówka świerkowa ma szarofioletowy kapelusz, białawy miąższ i rośnie pod świerkami.