Gołąbek oliwkowy

Russula olivacea

Trujący

Gołąbek oliwkowy (Russula olivacea)
Fot. Ryane Snow (snowman) / Mushroom Observer, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons

Duży gołąbek o oliwkowym lub winnoczerwonym kapeluszu i łagodnym smaku, który mimo to wywołuje zatrucia.

Grzyb trujący

Wywołuje zatrucie żołądkowo-jelitowe z silną biegunką, zwykle w ciągu kilku godzin, zwłaszcza zjedzony na surowo lub niedogotowany; opisywano też poważniejsze zatrucia. Nie zbieraj go do jedzenia i nie ufaj łagodnemu smakowi. Przy podejrzeniu zatrucia od razu dzwoń pod 112 albo jedź na SOR i zabierz resztki grzybów.

Co robić przy podejrzeniu zatrucia

Opis

Masywny gołąbek o matowym, jakby zamszowym kapeluszu w barwach od oliwkowej po winnoczerwoną i purpurową, z białym trzonem nabiegłym u góry różem. Rośnie głównie pod bukami, świerkami i jodłami. Ma łagodny smak, a mimo to po jego zjedzeniu notowano zatrucia, więc obala regułę, że gołąbki o łagodnym smaku są jadalne.

Jak rozpoznać

  • Kapelusz 8–15 cm, czasem do 20 cm, oliwkowy, oliwkowobrązowy, winnoczerwony lub purpurowy, matowy, zamszowy.
  • Blaszki grube, dość rzadkie, kremowe, potem masłowożółte, często z czerwonawym ostrzem przy brzegu kapelusza.
  • Trzon 4–10 cm, gruby, biały, w górnej części różowo nabiegły.
  • Miąższ biały, na przekroju lekko beżowiejący, prawie bez zapachu; wysyp zarodników ochrowy.

Kiedy i gdzie szukać

Sezon: od lipca do października, najwięcej od sierpnia do września.

  • Lasy liściaste
  • Lasy mieszane
  • Lasy iglaste
  • Blaszki

Lasy liściaste i iglaste, głównie pod bukami, świerkami i jodłami, często grupami.

W kalendarzu grzybiarza: sierpień, wrzesień.

Uwaga na sobowtóry

  • Gołąbek śledziowyJadalny

    Jak odróżnić: Gołąbek śledziowy pachnie śledziem lub krabami, a jego trzon i miąższ brązowieją po dotknięciu.

  • Gołąbek słodkawyJadalny

    Jak odróżnić: Gołąbek słodkawy ma gładki, w wilgoci błyszczący, brązowy do purpurowobrązowego kapelusz i biały trzon bez różowego nalotu; rośnie głównie w górskich borach.