Siedzuń sosnowy
Sparassis crispa
Nazywany też: kozia broda, szmaciak gałęzisty, siedź
Jadalny
Kremowy grzyb jak kalafior lub gąbka, rosnący u podstawy sosen. Jadalny i smaczny.
Nie myl go z koralówkami, wśród których są gatunki trujące, jak koralówka strojna. Koralówki mają obłe gałązki, a nie płaskie, kędzierzawe płatki.
Opis
Kulisty owocnik złożony z licznych, kędzierzawo pofałdowanych płatków, wyrastających z grubej, ciemnej podstawy wrośniętej w korzenie. Młody jest białawy, później kremowy do ochrowego. Rośnie u nasady pni sosen, rzadziej innych drzew iglastych, i często wraca w to samo miejsce.
Jak rozpoznać
- Owocnik 6–30 cm szeroki i 5–20 cm wysoki, kulisty, przypomina kalafior lub gąbkę; bywa znacznie większy.
- Płatki cienkie, mocno kędzierzawe, z ząbkowanym brzegiem; zarodniki powstają na ich powierzchni, brak blaszek i rurek.
- Wyrasta z grubej, mięsistej, czarniawej podstawy głęboko wrośniętej w korzenie.
- Miąższ biały, woskowaty i elastyczny, o przyjemnym zapachu i orzechowym smaku.
Kiedy i gdzie szukać
Sezon: od sierpnia do listopada, najwięcej od września do października.
Bory sosnowe i lasy mieszane, u podstawy pni i na korzeniach sosen, rzadziej świerków i daglezji.
W kalendarzu grzybiarza: wrzesień, październik.
W kuchni
Zbieraj tylko młode, kremowobiałe owocniki, odcinając je nad podstawą. Pokrój w plastry, opłucz pod bieżącą wodą z piasku i igieł i krótko obgotuj, a potem przyrządzaj; trochę piasku zwykle i tak zostaje. Nadaje się do zup, smażenia i suszenia.
Uwaga na sobowtóry
Koralówka strojnaTrującyJak odróżnić: Koralówka strojna ma obłe, różowopomarańczowe gałązki z żółtymi końcami, a nie płaskie, kędzierzawe płatki, i rośnie na ziemi pod bukami. Jest trująca.
Siedzuń dębowyJadalnyOchrona częściowaJak odróżnić: Siedzuń dębowy ma szersze, płaskie, wachlarzowate płatki, często w pręgi, i rośnie głównie przy jodłach i świerkach, rzadziej przy dębach i bukach. Jest chroniony.